A Coruña, 15 de novembro de 2025. O Colexio Notarial de Madrid acolleu onte a xornada Dez anos de Lei de Xurisdición Voluntaria, na que a presidenta do Consello Xeral do Notariado, Concepción Pilar Barrio del Olmo, e os notarios Fernando Rivero, Ignacio Solís, Diego Rosales, Salvador Torres, Carlos Marín e Juan Pérez Hereza efectuaron un pormenorizado repaso ao desenvolvemento e aplicación da Lei 15/2015, do 2 de xullo, que entrou en vigor o 23 dese mes.

Desde xullo do 2015 ata xuño de 2025, as oficinas notariais autorizaron en toda España 1.264.453 actos de xurisdición voluntaria, relacionados con sucesións (948.287), familia (310.840) e obrigacións e conciliación (5.326 entre ambos os). O aumento deste tipo de actos foi constante ano a ano, coa excepción do parón rexistrado en 2020 a causa da pandemia.

Na apertura da xornada, Barrio del Olmo afirmou que a Lei de Xurisdición Voluntaria (LJV) "foi moi positiva para os cidadáns porque permite resolver conflitos por vía extraxudicial". Desde 2015, controversias e actos que antes se debían tramitar en xulgados e rexistros poden solucionarse ante notario, gañando en tempo, diñeiro e asesoramento grazas á intervención notarial.

A continuación interveu Fernando Rivero, quen fixo balance das actuacións notariais no ámbito matrimonial e resaltou que "se vai establecendo unha constante de 22.000 expedientes matrimoniais ao ano, o que mostra o éxito da Xurisdición Voluntaria neste ámbito".

De feito, desde a entrada en vigor da LJV rexistráronse 310.840 actos de familia, entre eles, 127.464 escrituras de celebración de matrimonio, 95.362 de separación ou divorcio, 68.869 actas de resolución de expediente matrimonial, 18.306 convenios reguladores e 839 modificacións destes convenios.

Sobre a regulación do divorcio na LJV pronunciouse Juan Pérez Hereza, para quen "o divorcio ante notario debería prescindir da asistencia de letrado, ao ser, como o é o matrimonio, un negocio xurídico entre as partes". Tamén defendeu que se elimine o principio ou límite de territorialidade.

Ignacio Solís efectuou unha análise técnica dos expedientes de Xurisdición Voluntaria que afectan ao dereito de Sucesións: aceptación da herdanza a beneficio de inventario, nomeamento do albacea e partición realizada polo contador partidor.

A intervención do notario de Moaña  (Pontevedra), Diego Rosales, versou sobre o expediente notarial de ofrecemento de pago e consignación. A este respecto, propuxo que "para impulsar este procedemento debería realizarse unha equiparación notarial cos secretarios xudiciais".

Salvador Torres debullou todas as vantaxes da conciliación ante notario, ofrecendo cifras de execución actualizadas: "Entre 2015 e 2025 producíronse 1.005 actos de conciliación ante notario, e 2025 pechará como o ano co maior número de actos".

Concepción Pilar Barrio del Olmo analizou a figura da reclamación de débedas dinerarias non contraditas, tamén chamado monitorio notarial.

Como experta en esta figura xurídica, augurou que a entrada en vigor de a Lei Orgánica 1/2025, do 2 de xaneiro, de medidas en materia de eficiencia do Servizo Público de Xustiza, coñecida como Lei de Eficiencia Procesual, ao fomentar os métodos alternativos de resolución de conflitos, vai dar un impulso decidido a este expediente notarial.

Barrio ofreceu datos actualizados dos monitorios asinados e lembrou que a Comunidad de Madrid é onde se autorizaron un maior número destes actos, 600 en os dez anos de vixencia da LJV, seguida por Cataluña (411) e Andalucía (338).

As actas de poxa foron analizadas polo notario Carlos Marín Calero. A poxa voluntaria é un procedemento que permite a un propietario vender un ben a través dunha  poxa pública sen que exista unha demanda xudicial previa por débeda. 

Esta venda pode solicitarse ante notario e está regulada pola Lei de Xurisdición Voluntaria, a diferenza das poxas forzosas derivadas dun embargo.

Promover o debate para mellorar a lei

Con esta xornada o Notariado pretende promover un debate que mellore a regulación e aplicación da LJV para ofrecer un mellor servizo ao cidadán.

A elevada seguridade xurídica que achega a intervención notarial prevista na Lei de Xurisdición Voluntaria e o carácter extraxudicial das súas medidas enlazan coa nova Lei de Eficiencia Procesual, que busca modernizar e axilizar a Xustiza reducindo os prazos dos procesos xudiciais e fomentando métodos alternativos de resolución de conflitos.